كشت بافت سیب زمینی
تعریف كشت بافت سیب زمینی
به كشت هر قسمت از گياه اعم از سلول، بافت و يا اندام گياهی تحت شرايط درون شيشه ای (شرايط مصنوعی و استريل شده) اطلاق ميگردد. كشت بافت سیب زمینی را نیز انجام دادند.
كاربردهای كشت بافت سیب زمینی
تكثير انبوه يک ژنوتيپ هتروزيگوس با حفظ صفات گياه مادری، توليد و تكثير گياهان عاری از ويروس از طريق كشت مريستم، امكان تكثير در تمام فصول سال، تكثير از گياهانی كه به روش سنتی به سختی تكثير می شوند، ذخيره ژرمپلاسم germplasm و نگهداری دراز مدت گياهان پايه، توليد گياهان هاپلوئيد به منظور ايجاد لاين های هموزيگوت يا خالص.
انواع روش های كشت بافت
- كشت جنين
- كشت مريستم
- كشت هاپلوئيد
- كشت پروتوپلاست
- كشت بساک
فاكتورهای مؤثر كشت بافت سیب زمینی
- محيط كشت
- فاكتورهای محيطی
- نوع ريزنمونه
- ژنتيكی
كشت بافت سیب زمینی
مراحل كشت بافت سیب زمینی
- انتخاب ريزنمونه
- استقرار ريزنمونه در محيط كشت عاری از آلودگی
- تكثير در محيط كشت، افزايش ارتفاع ساقه
- ريشه زايی
- سازگاری با محيط گلخانه
نگهداری محيط كشت
از نگهداری طولانی مدت محيط كشت خودداری شود، در ۵ درجه سانتيگراد در تاريكی و در ظروف پلاستيكی در بسته نگهداری شود.
هورمون های تنظيم كننده رشد
اکسین، سیتوکینین، جیبرلین، آبسزیک اسید، اتیلن.
كشت مريستم
مريستم متشكل از توده گنبدی شكل از سلول های تمايز نيافته در حال تقسيم است. ويروس ها به سهولت در پيكره گياه از طريق سيستم آوندی حركت می كنند كه در مريستم ها اين سيستم وجود ندارد.
توليد گياهچه و ميكروتيوبر
تكثير سريع در سيب زمينی معمولاً به وسيله تكنيک قلمه تک گره دار انجام می گيرد كه محصول آن يک گياهچه آزمايشگاهی يا ميكروتيوبر می باشد.
توليد گياهچه
گياهچه های توليد شده از مريستم يا انتهای ساقه به وسيله تكنيک قطعات تک گره دار تكثير می گردند هر يک از تک گره ها در محيط كشت جامد آگار دار قرار داده می شوند.
توليد ميكروتيوبر
غده های آزمايشگاهی بسيار كوچک به اندازه تقريبی ۰/۰۲ تا ۰/۷ گرم يا به قطر ۳ تا ۱۰ ميلی متر، ميكروتيوبر (ريزغده) ناميده می شود. ميكروتيوبرها غده های كوچكی هستند كه تحت شرايط القاء غده در تاريكی و در محيط درون شيشه ای بوجود می آيند.
توليد مينی تيوبر از گياهچه يا ميكروتيوبر
مینی تيوبرها غده های كوچكی هستند كه دارای قطر ۵ تا ۲۰ ميلی متر بوده و در شرايط گلخانه ای از گياهچه يا ميكروتيوبر در طی حدود دو ماه توليد می شوند. برای توليد مينی تيوبر از ميكروتيوبر، بايد آنها را با تراكم بالا در بسترهای كاشت در گلخانه محافظت شده در برابر حشرات، كشت نمود.
نتايج توليد ميكروتيوبر از گياهچه
تا تولید اولین میکروتیوبر به ۸ ساعت تاریکی و ۱۶ ساعت روشنایی، بعد از تولید اولین میکروتیوبر به ۲۴ ساعت تاریکی، به دمای ۱ تا ۲۲ درجه سانتی گراد نیاز است و در این بازه متوسط تعداد ميكروتيوبر در هر گياهچه ۳ عدد است.
منبع :
مقاله كشت بافت، توليد ميكروتيوبر و مينی تيوبر سيب زمينی، سازمان تحقيقات، آموزش و ترويج كشاورزی مركز تحقيقات كشاورزی و منابع طبيعی استان اردبيل، نویسنده دکتر داوود حسن پناه، ۱۳۹۳
دیدگاهتان را بنویسید