تاریخ :۲۰ بهمن ۱۴۰۱
گیاه-نسترن-بیماری

گیاه نسترن و بیماری این گیاه دارویی

  • گیاه نسترن و بیماری این گیاه دارویی

    گیاه شناسی گیاه نسترن 

    گیاه دارویی نسترن وحشی یا کوهی Dog Rose با نام علمی Rosa canina، به شکل بوته های خاردار، چند ساله و متعلق به خانواده Rosaceae می باشد. نسترن در اغلب نواحی اروپا و آسیا می روید. در ایران بیشتر در قصرشیرین، اشترانکوه، نواحی البرز، نهاوند، تبریز، کرج و در نواحی شمالی وارتفاعات ۱۲۰۰ متری دیده می شود.گیاه نسترن و بیماری گیاه دارویی را مورد بررسی قرار می دهیم.

    • ارتفاع آن متفاوت (بین ۰/۵ تا ۳ متر) و به شرایط اقلیمی محل رویش گیاه بستگی دارد.
    • ساقه های این گیاه پوشیده از تیغ است.
    • نسترن دارای برگ های مرکب، شانه ای، دندانه دار می باشد.
    • گل هایی به رنگ های مختلف گلی، سفید مایل به گلی یا سفید و دارای حالت منفرد یا مجتمع به صورت گل آذین دیهیم است.
    • گل های آن پنج گلبرگ صورتی یا سفید دارد.
    • میوه شامل فندقه های متعددی است که توسط تخمدان گوشتی احاطه می شود.
    • میوه قرمز آن کاذب است و دانه ها میوه حقیقی است.
    • دانه تازه آن سطحی براق و انتهای آن لکه های نارنجی مایل به قرمز دارد.

    خواص دارویی گیاه نسترن

    مقادیر زیادی ویتامین C، سیتریک اسید، مالیک اسید، ۳۰٪ قند و موسیلاژ است که برای از بین بردن سستی بدن و افزایش مقاومت بدن به خصوص در آنفولانزا مصرف می شود. مواد مؤثره این گیاه سبب کاهش اوریک اسید و معالجه ناراحتی های ناشی از نقرس می گردد. برای مداوای تورم کلیه ها و مجاری ادرار استفاده می شود. در برخی کشورهای غربی از آن داروهایی تحت عنوان ویروما و دی ویروما تهیه و به بازار دارویی عرضه شده است. میوه همچنین حاوی ویتامین های محلول در آب مانند B۲ ،B1، ویتامین P، کارتنوئید، فلاونوئید، اسانس، پکتین و اسیدهای آلی می باشد.

    گیاه نسترن و بیماری گیاه دارویی

    ۱. سفیدک پودری نسترن

    عامل بیماری  Sphaerotheca pannosa var. rosae می باشد. 

    علائم بیماری نسترن

    • برگ های مبتلا ناصاف، چین دار و رنگ برگ مخصوصا در محل ابتلا تغییر می یابد و رنگ سبز طبیعی خود را از دست داده و به رنگ قرمز و سرانجام قهوه ای در می آید.
    • غنچه گل قبل از شکفتن و یا پس از باز شدن ممکن است مورد حمله قرار گیرد و در حالت اول جام گل از پوشش سفید قارچی که به خصوص در قاعده کاسبرگ ها و روی پایه گل و قاعده نهنج بیشتر نمایان می باشد پوشیده می شود.
    • نهنج به دوبرابر حجم طبیعی خود می رسد و در بیشتر موارد غنچه باز نمی شود و یا پس از شکفتن گل ریزش می کند.
    • در بعضی از واریته ها در زیر غنچه گل پوشش متراکم نمدی از قارچ تشکیل می گردد.
    • گلی که در حال باز شدن باشد و یا کاملا باز شده باشد اگر مورد حمله سفیدکی قرار گیرد گلبرگ هایش دارای لکه های بنفش تا قهوه ای پررنگ می شود.

    مبارزه با سفیدک گیاه نسترن 

    استفاده از خاکستر به عنوان منبع پتاسیم دار در خاک و یا مصرف کودهای پتاسیم برای جلوگیری از بروز بیماری های گیاه نسترن توصیه می شود. ترکیبات گوگردی مخصوصا پودرهای و تابل به نام الوزال، سموم کاراتان  و آموگان در پیشگیری از شیوع بیماری مؤثر است.

    سفیدک پودری نسترن

    سفیدک پودری نسترن

    ۲. سفیدک کرکی 

    علائم بیماری 

    در سطح فوقانی برگ ها لکه های نامنظم قهوه ای مایل به زرد ایجاد می شود که نهایتا قهوه ای می شوند. در زیر همین لکه ها پوشش سفید مایل به خاکستری قارچ عامل بیماری به وجود می آید. حتی روی شاخه ها و گل ها نیز نظیر همین علائم ایجاد می شود. برگ های آلوده پژمرده و لوله شده و به سهولت می ریزند. می بایست در شرایط گلخانه خشک نگهداری شود. بوته ها را نیز می توان با قارچ کش زینب سمپاشی کرد.

    ۳. آنتراکنوز 

    عامل بیماریSphaceloma rosarum می باشد.

    علائم بیماری 

    •  تشکیل لکه های مدور و یا کمی دراز می باشد. این لکه ها ابتدا سبز رنگ پریده و بعد سیاه ارغوانی می شوند. این لکه ها روی تمام پهنک برگ نمایان می شود. وقتی رشد لکه ها به پایان رسید وسط آنها نازک، خشکیده و حتی سوراخ می شود.
    • روی شاخه ها زخم های کوچک شانکر معمولا به شکل مدور تشکیل می شود که کوچکتر از زخم های بزرگ می باشد. سطحشان صاف و یا در وسط فرورفته بوده به رنگ قهوه ای یا خاکستری می شوند.
    • برگچه های حامل لکه ها زرد شده و تا به هنگام می ریزند. در بخش های خشکیده و سفید رنگ آسروول های زیر اپیدرمی به عمق کم تشکیل می شوند. 

    ۴. زنگ گیاه نسترن

    عامل بیماری گیاه دارویی نسترن Phragmidium mucronatum می باشد.

    جشنواره پاییزه
    جشنواره فروش بذر های خاص و کمیاب با بیش از ۱۲۰۰ رقم تنوع
    همین الآن خرید کنید

     علائم بیماری گیاه نسترن

    • معمولا در فصل تابستان در زیر برگ های رز و نسترن جوش های زرد رنگ بیماری به وجود می آید که در داخل این جوش ها اوردو سپورهای قارچ عامل بیماری قرار دارد.
    • در حدود فصل پاییز این جوش ها سیاه رنگ شده و در واقع تلیو سیورهای قارچ حاصل می شود. در سطح فوقانی برگ ها نیز لکه های زردرنگی درست مقابل جوش ها به وجود می آید.
    • در بهار روی برگ های جوان، دمبرگ هاء کاسبرگها و غنچه های گل سرخ از اسیدیوسپورهای رنگی که به صورت توده های زرد نارنجی تیره است پوشیده می شوند. 

    مبارزه

    عدم استفاده بیش از حد از کودهای نیتروژنه و پتاسه، سمپاشی با مخلوط زینب و گوگرد وتابل علیه این بیماری توصیه شده است.

    زنگ نسترن

    زنگ گیاه نسترن

    ۵. گال باکتریایی ریشه 

     عامل بیماری باکتری Agrobacterium tumefaciens می باشد. استفاده از عملیات  به زراعی نقش عمده ای در کنترل این بیماری دارد.

    منبع :

    کتاب بیماری های مهم گیاهان دارویی، انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد، ۱۳۸۹

    امتیاز شما به این مقاله چقدره؟

    میانگین امتیازات ۵ از ۵

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.